SALES TOPIC #9:
Sau 8 năm làm sales trong ngành xuất nhập khẩu, tôi nhận ra một sự thật khá “đau”:
👉 Phần lớn sales không rớt đơn vì thiếu kỹ năng,
mà vì không chịu nổi áp lực cảm xúc của nghề.
Sales XNK là môi trường rất khắc nghiệt:
- Deal dài
- Nhiều bên liên quan
- Khách im lặng, đổi quyết định liên tục
- Một hợp đồng có thể theo cả tháng… rồi “bốc hơi”
Trong bối cảnh đó, thứ giết sales nhanh nhất không phải thị trường,
mà là cảm xúc không được quản trị.
1️⃣ Sales thường để kết quả quyết định giá trị bản thân
Rất nhiều sales (đặc biệt là sales mới hoặc sales cầu toàn) vô thức đồng nhất:
“Khách từ chối” = “Mình kém”
“Không chốt được” = “Mình không đủ giỏi”
Dưới góc nhìn coaching, đây là niềm tin giới hạn cực kỳ nguy hiểm.
Nó khiến sales:
- Mất tự tin sau vài lần bị từ chối
- Né gọi khách khó
- Né follow-up
- Tự thu nhỏ mình lại
Trong khi sự thật là:
👉 Kết quả bán hàng chỉ phản ánh thời điểm, nhu cầu và bối cảnh, không phản ánh giá trị con người bạn.
2️⃣ DISC cho thấy: mỗi kiểu người “gãy” vì cảm xúc theo cách khác nhau
Khi nhìn sales dưới lăng kính DISC, vấn đề này còn rõ hơn:
- D (Dominance): dễ cáu gắt khi mất deal, bực vì mọi thứ không theo kiểm soát
- I (Influence): rất dễ tụt năng lượng khi khách im lặng, không phản hồi
- S (Steadiness): sợ bị từ chối, sợ làm phiền, nên chậm follow-up
- C (Compliance): overthinking, tự trách bản thân vì “chưa đủ giỏi”
👉 Nghĩa là:
Sales không yếu – họ chỉ chưa hiểu cách quản trị cảm xúc phù hợp với kiểu người của mình.
3️⃣ Sales chuyên nghiệp là người “dẫn dắt được chính mình”
Trong coaching, có một khái niệm rất quan trọng: self-leadership – tự lãnh đạo bản thân.
Sales giỏi không phải là người:
- Lúc nào cũng hưng phấn
- Lúc nào cũng tự tin cao độ
Mà là người:
- Nhận diện được cảm xúc của mình
- Không để cảm xúc lái hành vi
- Vẫn gọi điện, vẫn follow-up, vẫn chuyên nghiệp dù trong lòng đang chùng xuống
Trong ngành XNK, tôi từng thấy rất nhiều sales:
- Biết sản phẩm
- Biết quy trình
- Biết đàm phán
Nhưng không trụ được lâu chỉ vì không vượt qua nổi áp lực tâm lý của nghề.
Sales là nghề bán giải pháp cho người khác,
nhưng trước hết, bạn phải giải quyết được cảm xúc của chính mình.
Khi sales học được cách quản trị nội tâm:
- Họ nói chuyện điềm tĩnh hơn
- Tư vấn chắc chắn hơn
- Và tạo được niềm tin bền vững hơn rất nhiều
👉 Câu hỏi cho bạn:
- Khi bị từ chối, cảm xúc nào thường xuất hiện đầu tiên trong bạn?
- Nếu sales cũng là một hành trình rèn nội lực, bạn đang rèn phần nào của mình mỗi ngày?