Nguyên tắc cốt lõi: Tăng cân và kiểm soát Trào ngược phải đi song song — không thể tăng cân bền vững nếu bệnh chưa được kiểm soát. Bước 1 — Đánh giá & Điều trị Bệnh Gốc Đây là bước tiên quyết, phải làm trước khi nghĩ đến tăng cân. - Đến gặp bác sĩ tiêu hóa để chẩn đoán mức độ GERD (có thể nội soi dạ dày nếu cần) - Tuân thủ phác đồ điều trị thuốc (thường là thuốc ức chế bơm proton – PPI) để giảm axit, hạn chế cảm giác buồn nôn, chán ăn - Lưu ý: Thuốc PPI dùng lâu dài có thể gây thiếu hụt vitamin D, B12, canxi — cần xét nghiệm vi chất định kỳ Bước 2 — Xác định Nhu Cầu Năng Lượng Cá Nhân - Tính cân nặng lý tưởng (BMI mục tiêu 20–22) để biết cần tăng bao nhiêu kg - Nhu cầu năng lượng cần đạt: 30–45 kcal/kg cân nặng lý tưởng/ngày - Để tăng cân, cần nạp thêm 300–500 kcal/ngày so với mức duy trì; nên thực hiện từ từ, không tăng đột ngột - Lượng nước: ~40ml/kg cân nặng/ngày, uống đều trong ngày, không uống nhiều trong một lần Bước 3 — Tái Cấu Trúc Bữa Ăn (Quan trọng nhất) Đây là thay đổi nền tảng nhất, khác hoàn toàn với người bình thường tăng cân. - Chia 5–6 bữa/ngày thay vì 3 bữa lớn; thể tích mỗi bữa ~400ml, không ăn quá no - Không ăn trong vòng 3 giờ trước khi ngủ để tránh trào ngược ban - Ăn chậm, nhai kỹ trong 20–30 phút mỗi bữa, không nuốt vội - Không nằm ngay sau ăn — ngồi nghỉ hoặc đi dạo nhẹ ít nhất 30 phút - Không bỏ bữa sáng — đây là bữa thiết yếu giúp duy trì lượng calo ổn định Bước 4 — Lựa Chọn Thực Phẩm Tăng Cân Phù Hợp với GERD Mục tiêu: Thực phẩm giàu calo, dễ tiêu, ít kích thích axit. + Tinh bột: Gạo lứt, yến mạch, bánh mì nguyên cám, khoai,... Tính kiềm cao, dễ tiêu, cung cấp năng lượng ổn định + Đạm nạc: Ức gà, cá hồi/cá thu (nướng/luộc/hấp), lòng trắng trứng, đậu lăng,... Trung hòa axit, không làm giãn cơ thắt thực quản dưới + Chất béo lành mạnh: Dầu ô liu, bơ (avocado), quả óc chó, hạt lanh, dầu dừa (MCT),.. Cung cấp calo cao, ít kích thích GERD, MCT hỗ trợ tiêu hóa + Rau củ: Súp lơ, bí, dưa leo, măng tây, khoai tây, đậu xanh,... Tính kiềm, chất xơ hòa tan giảm 30% nguy cơ GERD